Mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất

Một quá trình sản xuất được diễn ra nhanh chóng và hiệu quả là dựa vào sự dung hòa giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất. Để điều hòa được mối quan hệ đó, chúng ta cần nắm rõ các khái niệm liên quan đến lực lượng sản xuất, quan hệ sản xuất và đặc biệt là Mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất để từ đó, đưa ra được các phương án nhằm điều hòa mối quan hệ này. Sau đây, hãy cùng Chúng tôi tham khảo bài viết dưới đây để hiểu sâu hơn về mối quan hệ này.

Lực lượng sản xuất là gì?

Lực lượng sản xuất được hiểu là toàn bộ các nhân tố vật chất, kỹ thuật của quá trình sản xuất, chúng tồn tại trong mối quan hệ biện chứng với nhau để tạo ra sức sản xuất và làm thay đổi các đối tượng trong quá trình sản xuất, có nghĩa là tạo ra năng lực thực tiễn làm biến đổi các đối tượng vật chất của giới tự nhiên theo nhu cầu nhất định của con người cùng xã hội.

Lực lượng sản xuất được tạo thành dựa trên hai nhân tố chính: nhân tố người lao động và nhân tố công cụ lao động. Trong đó, nhân tố công cụ lao động là nhân tố phản ánh rõ nhất trình độ phát triển của lực lượng sản xuất và thể hiện trình độ của cong người; nhân tố người lao động là nhân tố mang vai trò quyết định nhất, vì các tư liệu sản xuất và giá trị của tư liệu sản suất về bản chất cũng chính là sản phẩm của người lao động.

Quan hệ sản xuất là gì?

Hiểu một cách đơn giản, quan hệ sản xuất là mối quan hệ kinh tế giữa người với người trong quá trình sản xuất (gồm sản xuất và tái sản xuất xã hội).

Quan hệ sản xuất sẽ bao gồm các mối quan hệ sau: Quan hệ sở hữu đối với tư liệu sản xuất, quan hệ trong việc tổ chức và quản lý quá trình sản xuất, quan hộ trong phân phối kết quả của quá trình sản xuất. Những mối quan hệ này được tồn tại một cách thống nhất, chi phối đồng thời cũng tác động lẫn nhau dựa trên cơ sở của sự quyết định quan hệ sở hữu về tư liệu sản xuất.

Mối quan hệ biện chứng giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất

Lực lượng sản xuất quyết định quan hệ sản xuất và ngược lại, quan hệ sản xuất tác động trở lại lực lượng sản xuất.

Lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất là hai măt cơ bản, tồn tại tất yếu và khách quan của quá trình sản xuất, trong đó, lực lượng sản xuất đóng vai trò là nội dung vật chất của quá trình sản xuất, còn quan hệ sản xuất, đóng vai trò là hình thức kinh tế của quá trình sản xuất đó. Trong đời sống hiện thực xã hội, không thể có việc kết hợp các nhân tố của quá tình sản xuất để tạo ra năng lực thực tiễn nhằm cải biến các đối tượng vật chất tự nhiên lại có thể xảy ra bên ngoài các hình thức kinh tế; và ngược lại, cũng không thể có việc quá tình sản xuất có thể diễn ra trong đời sống xã hội hiện thực chỉ với những quan hệ sản xuất mà không có nội dung vật chất của nó được. Như vậy, có thể thấy, lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất được tồn tại trong việc quy định, thống nhất với nhau.

Mặt khác, mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất còn phải thuân theo các nguyên tắc khách quan quan hệ sản xuất phụ thuộc vào thực trạng phát triển thực thế của lực lượng sản xuất hiện thực trong một mối giai đoạn lịch sử nhất định.

Mẫu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất

Trong phạm vi tương đối ổn định của một hình thức kinh tế xác định, tính ổn định và phù hợp của quan hệ sản xuất đối với lực lượng sản xuất càng cao thì lưc lượng sản xuất càng có khả năng phát triển. Tuy nhiên, chính vì sự phát triển càng cao của lực lượng sản xuất, lâu dần nó sẽ phá vỡ tính cân bằng và thống nhất của nó đối với hình thức kinh tế hiện thực. Các hình thức kinh tế hiện thực từ chỗ là những hình thức kinh tế cần thiết, phù hợp, nâng đỡ cho lực lượng sản xuất nó đã trở thành nguyên nhân, đối tượng kìm hãm sự phát triển đó, và nó đã tạo ra sự mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất. Cũng từ đó, xuất hiện nhu cầu cần phải thiết lập một mối quan hệ thống nhất, phù hợp giữa chúng.

Như vậy, mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất là một mối quan hệ mâu thuẫn biện chứng với nhau, giữa nội dung vật chất, kỹ thuật với hình thức kinh tế của quá trình sản xuất xã hội. Sự vật động này đi từ sự phù hợp, thống nhất, đến sự đối lập và mâu thuẫn nhau, từ đó, đặt ra nhu cầu cần phải có biện pháp tìm ra sự đổi mới trong mối quan hệ giữa chúng.

Chính sự vận động của mâu thuẫn này cũng được thiết lập dựa trên quy luật: từ sự thay đổi về lượng chuyển hóa thành sự thay đổi về chất và ngược lại; quy luật “phủ định của phủ định”, khiến cho quá trình phát triển của nền sản xuất xã hội vừa được diễn ra một cách tiệm tiến, tuần tự lại vừa có tính nhảy vọt với những bước đột biến, kế thừa và vượt qua của nó ở trình độ ngày một cao hơn.

Trên đây là một số vấn đề có liên quan đến Mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất. Mong rằng đây sẽ là một nguồn tài liệu bổ ích có thể giúp Quý bạn đọc trong quá trình nghiên cứu và làm việc. Nếu vẫn còn thắc mắc hoặc để biết thêm nhiều thông tin, Quý bạn đọc có thể liên hệ với chúng tôi để được tư vấn. Xin cảm ơn.

The post Mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất appeared first on Luật Hoàng Phi.

source https://luathoangphi.vn/mau-thuan-giua-luc-luong-san-xuat-va-quan-he-san-xuat/